Ticari Fatura — Satış

Senaryo: TICARIFATURA Tip: SATIS

Bu fatura tipi nedir?

Satış faturası (SATIS), mal veya hizmet satışını belgelemek için kullanılan standart fatura tipidir. Muhasebede en çok kullanılan belgedir: ne satıldığı, kime satıldığı, bedel ve KDV bu belgede görünür. Tevkifat, istisna, özel matrah veya iade yoksa günlük satışlarda bu tip seçilir. Ticari senaryoda satış faturası: ekonomik olarak yine bir satış faturasıdır. Fark, alıcının belirli süre içinde kabul veya red uygulama yanıtı verebilmesidir.

Nasıl kesilir? Süreler

Nasıl kesilir: TEMEL satış ile aynı içerik adımları; senaryo TICARIFATURA seçilir. Taraflar önceden ticari senaryo üzerinde anlaşmalıdır. Alıcı yanıt süresi uygulamada genelde 8 gündür (GİB ticari fatura süreci). Süre sonunda yanıt yoksa entegratör/GİB varsayılan kabul kuralları devreye girebilir.

Kimler kimlere keser?

e-Fatura mükellefi satıcı → e-fatura mükellefi alıcı (B2B, mutabakat istenen işler).

KDV ve tutar nasıl hesaplanır?

KDV matrahı = KDV hariç bedel (iskonto sonrası). KDV = matrah × oran (%1 / %10 / %20 vb.). Tutar KDV dahil girildiyse matrah = tutar / (1 + oran). Tevkifat veya istisna yoksa hesaplanan KDV’nin tamamı satıcı tarafından beyan edilir; alıcı ödediği KDV’yi şartları varsa indirim konusu yapar.

Nelere dikkat edilmeli?

Yanlış KDV oranı, dahil/hariç karışıklığı ve iskonto sırası en sık hatalardır. e-Fatura mükellefine e-arşiv (veya tersi) kesmeyin. Aynı işleme iki satış faturası kesmeyin; düzeltme için iade veya iptal/itiraz süreçlerini kullanın. Senaryo sadece iletim/onay modelini değiştirir; satışın ekonomik niteliği SATIS tipindedir. Red, iade faturası yerine geçmez. Red sonrası düzeltme için yeni belge veya iade süreci ayrıca yürütülür. Yanıt süresini kaçırmamak alıcının sorumluluğundadır.

SanalCari’de nasıl kesilir?

Ticari fatura, alıcının uygulama yanıtı (kabul/red) verdiği yoldur. SanalCari’de senaryo TICARIFATURA, tip SATIS. Günlük perakende veya yanıt beklemeyen B2B için TEMELFATURA yeter; sözleşmede ticari fatura denmişse burasıdır.

  1. e-Fatura giden → Yeni Fatura → TICARIFATURA / SATIS. Alıcı e-Fatura mükellefi olmalı.
  2. Kalem, KDV, gönder. Durum satırında yanıt beklenir; 8 gün kuralı GİB/ticari süreçtedir.
  3. Red gelirse iade faturası otomatik oluşmaz. Ya düzeltilmiş yeni belge ya da mutabakat sonrası IADE.
  4. Yerel stok/cari, belgenin kabulüne kadar politikanıza göre bekleyebilir; SanalCari teslim/yanıt durumuna göre senkron dener. Şüphede Stok ve Cari İşle ile elle tamamlayın.

Temel satış: TEMELFATURA SATIS.

Bu senaryoda ek not

TICARIFATURA senaryosunda fatura alıcıya iletilir ve alıcıya belirli süre içinde kabul veya red uygulama yanıtı verme imkânı tanınır. Ticari mutabakat ve kontrol gerektiren B2B işlemlerde kullanılır. Alıcı genelde 8 gün içinde kabul veya red yanıtı verebilir. Red durumunda fatura ticari olarak sonuçlanmaz; süreç GİB/entegratör kurallarına göre takip edilir.

Kaynaklar

  • GİB e-Fatura Uygulaması ve UBL-TR kılavuzları (ProfileID / InvoiceTypeCode)
  • Vergi Usul Kanunu fatura düzenleme süreleri (güncel metin)
  • GİB e-Arşiv ve e-İrsaliye tebliğ/kılavuzları
  • 509 sıra no.lu VUK Genel Tebliği (e-Arşiv; internet satışı zorunlu bilgileri) ve güncellemeleri
  • GİB e-Arşiv Fatura Teknik Kılavuzu — internetSatisBilgi
  • GİB tevkifat, istisna ve özel matrah kod listeleri
  • portal.efatura.gov.tr resmi kaynakları

Aynı senaryodaki diğer fatura tipleri

Faturayı kestikten sonra

Kesilen faturanın cari hesaba ve stoğa işlenmesi gerekir; aksi halde borç alacak bakiyeniz ve stok miktarınız gerçeği göstermez. Ön muhasebe modülü gelen ve giden e-Faturaları okuyup cari ile stok hareketlerini otomatik oluşturur. KDV veya tevkifat tutarını kontrol etmek için KDV hesaplama ve tevkifat hesaplama araçlarını kullanabilirsiniz. Tüm senaryo listesi: hangi fatura nasıl kesilir?

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Uygulamada güncel GİB tebliğleri, VUK ve özel entegratör doğrulamaları esas alınmalıdır.